Er zijn weinig dingen in het Nederlandse online leven zo vanzelfsprekend geworden als iDEAL. Even klikken, je bank kiezen, de betaling bevestigen in je eigen app en klaar. Geen account aanmaken, geen creditcard nodig, geen gerommel. Voor miljoenen Nederlanders is iDEAL al jaren de standaard als het gaat om online betalen. Bestel je een paar schoenen, sluit je een abonnement af of boek je een vliegticket? Dan is de kans groot dat je daarbij iDEAL gebruikt.
Maar de digitale wereld staat nooit stil en er komen nieuwe betaalmethoden aan. Want Europa wil meer eenheid en daarom kijken de banken vooruit. Dat roept een interessante vraag op. Blijft iDEAL ook de komende jaren de belangrijkste manier van online betalen?
Hoe is iDEAL zo groot geworden?
iDEAL werd in 2005 geïntroduceerd door een samenwerking van Nederlandse banken. Het doel was simpel. Er moest een veilige en vertrouwde manier komen om online betalingen direct via de eigen bankomgeving te kunnen doen. Geen tussenpartijen, geen extra accounts, maar gewoon betalen zoals mensen dat al gewend waren.
Dat sloeg aan. En hoe! Webshops omarmden iDEAL massaal, omdat het snel, betrouwbaar en goedkoop was. Consumenten vertrouwden het, omdat ze in hun eigen bankomgeving bleven. In de jaren die volgden groeide iDEAL uit tot de meest gebruikte online betaalmethode van Nederland.
Inmiddels wordt er jaarlijks voor meer dan 140 miljard euro afgerekend via iDEAL. Dat is ongeveer gelijk aan de totale pinomzet in Nederland. Het systeem wordt gebruikt voor van alles. Voor kleine aankopen zoals eten en drinken, wat grotere aankopen, zoals elektronica, maar ook voor hele grote aankopen (denk aan vervoermiddelen en meubilair). Voor het afrekenen bij webshops tot het doen van donaties aan liefdadigheidsinstellingen, en van betalingen voor het afnemen van (online) diensten tot digitale abonnementen. iDEAL werd daarmee de belangrijkste betaalmethode en een vast onderdeel van de Nederlandse online cultuur.
iDEAL gebruik buiten webshops om
Wat iDEAL extra sterk maakt, is dat het zich niet beperkt tot online winkels. Ook in andere sectoren werd de betaalmethode al snel de standaard. Dit geldt voor het betalen van gemeentelijke heffingen, tickets voor evenementen, en het steunen van goede doelen.
Zeker in sectoren waar snelheid en gemak extra belangrijk zijn, blijft iDEAL populair. Zo zie je dan ook dat iDEAL vaak wordt aangeboden in de online entertainmentwereld. Bijvoorbeeld bij aankopen in online games, maar ook bij de gokspellen van een buitenlands casino met iDEAL. Hier wordt iDEAL gebruikt, omdat Nederlandse spelers nu eenmaal gewend zijn aan die directe en vertrouwde manier van online betalen. Het zegt veel over hoe diep iDEAL in Nederland is verankerd. Daarnaast is het ook de veiligste manier van online betalen, en maakt iDEAL het mogelijk om direct geld toe te voegen aan een speelrekening bij een online casino.
Waarom zijn Nederlanders zo trouw aan iDEAL?
De kracht van iDEAL zit in techniek en vooral ook in gedrag. Nederlanders zijn nuchter als het om geld gaat. We houden van overzicht, controle en zekerheid. iDEAL biedt dat allemaal. Je ziet precies wat je betaalt, aan wie en wanneer. Er zijn geen verborgen stappen of onverwachte kosten.
Daarnaast speelt vertrouwen een grote rol. Omdat iDEAL gekoppeld is aan de eigen bank, voelt het heel veilig voor gebruikers. Dat vertrouwen is in de loop der jaren alleen maar gegroeid. Voor veel mensen is iDEAL niet eens meer een keuze, het is een automatisme geworden om ervoor te kiezen bij het doen van online betalingen.
Alternatieven winnen terrein
Toch betekent dat niet dat iDEAL geen concurrentie heeft. Achter de schermen is de betaalwereld namelijk flink in beweging. Creditcards, PayPal, Google Pay en Buy Now Pay Later-diensten zoals Klarna winnen langzaam terrein. Vooral jongere gebruikers en internationale webshops zorgen voor meer variatie in betalen.
Daarnaast is er een duidelijke Europese beweging richting een gezamenlijke betaaloplossing. Banken en toezichthouders willen minder afhankelijk zijn van internationale partijen. Ze willen meer controle houden over betalingsverkeer binnen Europa. En daar komt Wero in beeld.
De opkomst van Wero
Wero wordt gezien als de toekomstige opvolger van iDEAL. Het is een nieuw Europees betaalsysteem dat online betalingen net zo eenvoudig moet maken als bij iDEAL. Maar dan binnen heel Europa. Waar iDEAL vooral nationaal sterk is, moet Wero juist in alle Europese landen dezelfde rol gaan vervullen.
De overgang zal niet in één keer plaatsvinden. Verwacht wordt dat iDEAL en Wero nog een tijd naast elkaar zullen bestaan. Voor gebruikers zal de verandering waarschijnlijk geleidelijk worden gemerkt (de omzetting van iDEAL naar Wero zal niet in een keer gaan). Het idee is dat betalen net zo vertrouwd blijft aanvoelen als de afgelopen 20 jaar. Alleen met meer mogelijkheden over de grens!
Wat betekent dit voor de komende jaren?
De kans dat iDEAL van de ene op de andere dag verdwijnt, is vrijwel nihil. Daarvoor is het systeem te groot, te ingeburgerd en te betrouwbaar. Wat waarschijnlijker is, is een geleidelijke overgang waarbij Wero steeds prominenter wordt. Hierbij zal iDEAL langzaam opgaan in een bredere Europese betaaloplossing die de naam Wero draagt.
Als consument zul je het verschil nauwelijks merken. Maar voor webshops en online platforms betekent het vooral aanpassen en meegroeien. Het betaalgedrag van Nederlanders verandert namelijk niet snel, omdat dat onderdeel is van hun lifestyle. Gemak, veiligheid en vertrouwen blijven leidend.
iDEAL heeft het online betalen in Nederland jarenlang gedomineerd. De komst van alternatieven en de opmars van Wero betekenen niet het einde, maar wel een nieuwe fase. De manier waarop we betalen blijft vertrouwd, alleen het systeem erachter verandert langzaam. Hopelijk blijft online betalen voor ons Nederlanders, ongeacht het veranderende landschap, in de toekomst net zo eenvoudig als dat we gewend zijn.
